ΠΕΡΙ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΥ

Ο βελονισμός είναι μία αρχαία θεραπευτική μέθοδος.  Στην Κίνα γνώρισε πλήρη άνθηση γύρω στα 2700 π.χ. και σε κάποια νοσοκομεία εκεί εφαρμόζεται μέχρι και σήμερα μόνος του, ή σε συνδυασμό με θεραπευτικά βότανα. Βασίζεται στην εισαγωγή βελονών σε συγκεκριμένα σημεία του σώματος με σκοπό τη θεραπεία νόσων ή την ανακούφιση από δυσάρεστα συμπτώματα.  Η θεωρία των Κινέζων ήταν πως ο βελονισμός πετυχαίνει ρύθμιση της ροής της ενέργειας (Qi) του σώματος.

Από τη δεκαετία του 1970 που ο βελονισμός έγινε γνωστός στην Αμερική και στην Ευρώπη, η επιστήμη διερευνά το θεραπευτικό αποτέλεσμα και τον τρόπο δράσης του σε διάφορες παθήσεις. Διαπιστώθηκε πως ο βελονισμός προκαλεί έκκριση ενδορφινών (ενδογενών οπιοειδών), αύξηση της ροής του αίματος στα αγγεία και αλλαγή της δραστηριότητας του εγκεφάλου. Επίσης έχει διαπιστωθεί πως η εισαγωγή της βελόνας στο δέρμα προκαλεί ένα κεντρομόλο ερέθισμα που φτάνοντας στο κέντρο του πόνου ¨μπερδεύει¨ τον εγκέφαλο και μπλοκάρει η μετριάζει το αίσθημα του πόνου.

Γι αυτό ο βελονισμός έχει συνήθως καλό αποτέλεσμα στα επώδυνα σύνδρομα-οσφυαλγίες, μυικές κακώσεις, αρθραλγίες, κωλικούς. Το αξιοσημείωτο είναι πως ο βελονισμός δρα όχι μόνο στον οξύ πόνο αλλά και στο χρόνιο πόνο.

Σήμερα έχουμε πολλά φάρμακα για την αντιμετώπιση του πόνου και πιθανόν ο βελονισμός  να ακούγεται πολύ πρωτόγονος σαν θεραπευτική μέθοδος. Οι επικριτές του λένε πως μπορεί η αποτελεσματικότητά του να οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε placebo δράση, όμως το ίδιο συμβαίνει και με τα φάρμακα.

Η διαφορά είναι πως ο βελονισμός δε φαίνεται να έχει σοβαρές παρενέργειες. Επομένως δεν έχει και ανώτερη συνιστώμενη ¨δοσολογία¨.

Επίσης ο βελονισμός μπορεί να συνδυαστεί και με φαρμακευτική αγωγή ή με χειρουργική θεραπεία.

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΟΥ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΥ

Η Παγκόσμια οργάνωση υγείας έχει δημοσιεύσει έναν κατάλογο με 28 διαφορετικές καταστάσεις που κάποιες φορές αντιμετωπίζονται με βελονισμό. Μερικές από αυτές είναι:

  • -Ναυτία και εμετός
  • -Πρωινές ναυτίες των εγκύων
  • -Παρενέργειες από τη χημειοθεραπεία/ακτινοθεραπεία (π.χ. ναυτία-πόνος)
  • -Πρόκληση τοκετού
  • -Αλλεργική ρινίτιδα
  • -Άλγη προσώπου (π.χ. νευραλγία τριδύμου)
  • -Κεφαλαλγίες
  • -Πόνος στο γόνατο
  • -Οσφυαλγία
  • -Αυχεναλγία
  • -Οδοντιατρικός πόνος
  • -Περιαρθρίτιδα του ώμου
  • -Μετεγχειρητικός πόνος
  • -Κολικός χοληφόρων
  • -Κολικός του νεφρού
  • -Άλγος αγκώνα (tennis elbow) και γενικά αθλητικές κακώσεις
  • -Κατάθλιψη

ΚΙΝΔΥΝΟΙ

Αν και ο βελονισμός είναι γενικά ασφαλής και οι επιπλοκές σπάνιες, υπάρχουν κάποιοι κίνδυνοι. Μη αποστειρωμένες βελόνες μπορεί να προκαλέσουν λοίμωξη. Οι βελόνες που χρησιμοποιούμε είναι μίας χρήσεως, αποστειρωμένες μέσα στη θήκη τους.

Σε κάποια βελονιστικά σημεία, αν η βελόνα εισχωρήσει πολύ βαθειά μπορεί να τραυματίσει τον πνεύμονα ή τη χοληδόχο κύστη ή να προκαλέσει τραυματισμό μεγάλου αγγείου. Γι αυτό είναι σημαντικό να επιλέγουμε καλά εκπαιδευμένους θεραπευτές.

Τέλος, κάποιοι ασθενείς αποφεύγουν να διερευνήσουν τα αίτια των συμπτωμάτων τους και καταφεύγουν σε εναλλακτικές θεραπείες, με αποτέλεσμα να χάνουν πολύτιμο χρόνο και να μην διαγιγνώσκονται εγκαίρως.

Προσωπικά αποφεύγω να βελονίζω ασθενείς αν δεν έχει γίνει πρώτα διάγνωση της πάθησής τους από εξειδικευμένο γιατρό.

ΠΟΙΟΙ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟ;

Οι άνθρωποι που πάσχουν από διαταραχές πηκτικότητας έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να ματώσουν στα σημεία που τοποθετούνται βελόνες.

Ο ηλεκτροβελονισμός αντενδείκνυται σε ασθενείς με προσθετικές βαλβίδες ή άλλες ηλεκτρονικές συσκευές.

Οι έγκυες γυναίκες θα πρέπει να μιλήσουν με τον μαιευτήρα τους πριν κάνουν βελονισμό.

Είναι σημαντικό να μην παραβλέπουμε τη συμβατική ιατρική ή να μην στηριζόμαστε αποκλειστικά στον βελονισμό για τη θεραπεία σοβαρών νόσων ή έντονου και επίμονου πόνου.

ΠΟΝΑΕΙ Ο ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ;

Οι βελόνες που χρησιμοποιούνται συνήθως είναι πολύ λεπτές και προκαλούν καθόλου ή πολύ λίγο πόνο. Οι περισσότεροι ασθενείς ισχυρίζονται ότι ο βελονισμός τους προκαλεί χαλάρωση ή και ευεξία. Μερικές φορές προκαλείται παροδικά ελαφρύ μούδιασμα ή ζέστη στα σημεία τοποθέτησης των βελονών.

ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΚΑΝΩ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟ

Στο ιατρείο μου συνήθως εφαρμόζω τον βελονισμό για μυοσκελετικούς πόνους: οσφυαλγίες, ισχιαλγίες, αυχεναλγίες, αρθρίτιδα ώμου, αθλητικές κακώσεις, τενοντίτιδες.

Χρησιμοποιώ βελόνες μίας χρήσεως, χωρίς ηλεκτρισμό, και επιλέγω σημεία που δεν είναι επώδυνα ή δυσάρεστα.

Οι απαραίτητες συνεδρίες είναι συνήθως από δύο μέχρι έξι την πρώτη φορά.

Όμως υπάρχουν ασθενείς που χρειάζονται επαναληπτικές συνεδρίες (δύο ή τρεις φορές το χρόνο).

Αποφεύγω το βελονισμό για διακοπή καπνίσματος και αδυνάτισμα (δεν έχω δει αποτελέσματα).

Εφαρμόζω τον βελονισμό σε γυναίκες με δυσμηνόρροια, πρωτοπαθή και δευτεροπαθή. Σε σοβαρές περιπτώσεις ενδομητρίωσης όπου ο πόνος είναι προοδευτικά όλο και πιο έντονος ο βελονισμός μπορεί να εφαρμοστεί σε συνδυασμό με χειρουργική αντιμετώπιση ή φαρμακευτική αγωγή.

Ο βελονισμός δυστυχώς δε φαίνεται να έχει αποτέλεσμα στην υπογονιμότητα (ανδρική και γυναικεία), ούτε στη ρύθμιση του κύκλου ή των ορμονών της γυναίκας.

Χρησιμοποιείται όμως παράλληλα με πρωτόκολλα εξωσωματικής και φαίνεται πως αυξάνει τα ποσοστά επιτυχίας και τη μείωση του άγχους των γυναικών.

Δε θα έκανα βελονισμό για τη θεραπεία κατάθλιψης, όμως έχω προσωπικά διαπιστώσει την αγχολυτική δράση του βελονισμού στους ασθενείς.

Γενικά ο βελονισμός προάγει την αίσθηση χαλάρωσης και ευεξίας και λόγω ακριβώς αυτής της δράσης του έχει  ευνοική επίδραση σε πληθώρα παθήσεων .

ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟΚΕΤΟΥ

Κάποιες φορές η γέννα δεν ξεκινάει μόνη της ακόμα και αρκετές μέρες μετά την αναμενόμενη ημερομηνία τοκετού, ή σε κάποιες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο να προβούμε σε τοκετό νωρίτερα από την τελική ημερομηνία (συνήθως εξαιτίας κάποιας παθολογίας της μητέρας ή του εμβρύου). Τότε οδηγούμαστε σε πρόκληση τοκετού.

Ο βελονισμός είναι μια φυσική μέθοδος που θα μπορούσε να βοηθήσει στην έναρξη του τοκετού μαζί με άλλες φυσικές μεθόδους (όπως ο ερεθισμός της θηλής, το σεξ, το περπάτημα, διάφορα αφεψήματα).

Υπάρχουν βελονιστικά σημεία που μπορεί να προκαλέσουν συσπάσεις στη μήτρα και για αυτό αποφεύγουμε να βελονίσουμε τις εγκύους νωρίτερα από το τέλος της κύησης. Προτού οδηγηθούμε στο μαιευτήριο για πρόκληση με φάρμακα και εφόσον ο καρδιακός ρυθμός του εμβρύου είναι καθησυχαστικός, μπορούμε να δοκιμάσουμε πρόκληση με βελονισμό.

ΒΕΛΟΝΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ

Κατά τον τοκετό ο βελονισμός μπορεί να αποτελέσει μία σημαντική βοήθεια μαζί με άλλα μέσα (κίνηση, εμβύθιση σε νερό) υπέρ της χαλάρωσης, της μείωσης του στρες και της αναλγησίας.

Με τη βοήθεια του βελονισμού η επίτοκος μπορεί να ανακουφιστεί σε μεγάλο βαθμό από τον πόνο ώστε τελικά αν χρειαστεί επισκληρίδιος, αυτή να γίνει πολύ αργότερα, και η γυναίκα να πάρει τελικά πολύ μικρότερη ποσότητα φαρμάκου.

Όλοι οι χειρισμοί που κάνουμε στον τοκετό (φάρμακα πρόκλησης, επισκληρίδιος και άλλα) μπορεί να στρεσάρουν τη μήτρα και το έμβρυο με αποτέλεσμα να οδηγηθούμε σε καισαρική λόγω υπερβολικών ή άστοχων ιατρικών χειρισμών.

Η τέχνη του τοκετού θέλει συνετή χρήση των φαρμάκων, εγρήγορση, ενσυναίσθηση και καλή συνεργασία μεταξύ της επιτόκου και του ιατρικού προσωπικού.